Cải thiện hệ tiêu hóa của vật nuôi

Hệ tiêu hóa vật nuôi quan trọng như thế nào?

Trong chăn nuôi và nuôi thủy sản, nhiều người thường tập trung vào việc chọn giống, tăng lượng thức ăn hoặc bổ sung sản phẩm hỗ trợ.

Nhưng một yếu tố quyết định khả năng tăng trưởng của vật nuôi lại nằm ở khả năng tiêu hóa và hấp thu dinh dưỡng.

Thức ăn chỉ thực sự tạo ra hiệu quả khi cơ thể vật nuôi có thể:

• tiêu hóa các thành phần dinh dưỡng;
• hấp thu protein, năng lượng, vitamin và khoáng chất;
• duy trì đường ruột khỏe mạnh;
• chuyển hóa thức ăn thành tăng trưởng.

Nếu hệ tiêu hóa hoạt động không tốt, dù sử dụng thức ăn chất lượng cao thì hiệu quả vẫn có thể giảm.

Vật nuôi có thể xuất hiện tình trạng:

• ăn nhiều nhưng tăng trưởng chậm;
• tiêu tốn thức ăn cao;
• phân bất thường;
• sức đề kháng giảm;
• dễ bị ảnh hưởng khi môi trường thay đổi.

Vì vậy, quản lý hệ tiêu hóa là một phần quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả chăn nuôi.

Hệ tiêu hóa vật nuôi hoạt động như thế nào?

Mỗi nhóm vật nuôi có cấu tạo hệ tiêu hóa khác nhau, nhưng về cơ bản quá trình tiêu hóa gồm các bước:

Tiếp nhận thức ăn

Thức ăn cung cấp:

• protein;
• carbohydrate;
• chất béo;
• vitamin;
• khoáng chất;
• các dưỡng chất cần thiết khác.

Chất lượng thức ăn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiêu hóa sau đó.

Phân giải thức ăn

Cơ thể sử dụng enzyme tiêu hóa để phân giải các chất dinh dưỡng lớn thành dạng nhỏ hơn.

Ví dụ:

• protein → acid amin;
• tinh bột → đường đơn;
• chất béo → acid béo.

Khi hoạt động enzyme không hiệu quả, lượng dinh dưỡng hấp thu được sẽ giảm.

Hấp thu dinh dưỡng qua đường ruột

Đường ruột khỏe giúp vật nuôi hấp thu tốt hơn.

Ngược lại, khi niêm mạc ruột bị ảnh hưởng hoặc hệ vi sinh mất cân bằng, khả năng hấp thu có thể suy giảm.

Vai trò của hệ vi sinh đường ruột

Đường ruột không chỉ là nơi tiêu hóa thức ăn mà còn là môi trường chứa nhiều nhóm vi sinh vật.

Sự cân bằng giữa vi sinh có lợi và vi sinh bất lợi có ảnh hưởng lớn đến:

• tiêu hóa;
• hấp thu;
• miễn dịch;
• sức khỏe tổng thể.

Các yếu tố ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa vật nuôi

Chất lượng thức ăn

Thức ăn là nguồn dinh dưỡng chính nhưng cũng là yếu tố tác động trực tiếp đến đường ruột.

Một số vấn đề thường gặp:

• thức ăn bị oxy hóa;
• bảo quản không đúng;
• thành phần dinh dưỡng không phù hợp;
• nguyên liệu khó tiêu hóa.

Thức ăn tốt cần đi kèm với khả năng tiêu hóa tốt thì mới tạo ra hiệu quả.

Hoạt động của enzyme tiêu hóa

Enzyme giúp cơ thể phân giải thức ăn thành dạng dễ hấp thu hơn.

Ở một số giai đoạn như:

• con non;
• giai đoạn tăng trưởng nhanh;
• khi vật nuôi bị stress;

khả năng tiêu hóa có thể giảm và cần được hỗ trợ phù hợp.

Người nuôi có thể tham khảo thêm về vai trò của enzyme trong quá trình phân giải thức ăn để hiểu rõ hơn cách enzyme hỗ trợ tiêu hóa.

Cân bằng hệ vi sinh đường ruột

Hệ vi sinh đường ruột khỏe thường giúp vật nuôi duy trì khả năng tiêu hóa ổn định.

Tuy nhiên, các yếu tố như:

• stress;
• thay đổi thức ăn;
• môi trường nuôi biến động;
• sử dụng kháng sinh không hợp lý;

có thể làm mất cân bằng hệ vi sinh.

Trong những trường hợp này, việc bổ sung probiotic có thể được xem xét nhằm hỗ trợ duy trì hệ vi sinh có lợi.

Có thể tham khảo thêm: đặc điểm của probiotic và enzyme trong hỗ trợ tiêu hóa.

Stress môi trường

Stress là một trong những nguyên nhân khiến vật nuôi giảm khả năng tiêu hóa.

Ví dụ:

Đối với thủy sản:

• nhiệt độ thay đổi;
• oxy thấp;
• pH biến động;
• chất lượng nước kém;
• mật độ nuôi cao.

Đối với vật nuôi trên cạn:

• nhiệt độ cao;
• thay đổi khẩu phần;
• mật độ nuôi;
• điều kiện chuồng trại.

Khi bị stress, vật nuôi thường giảm ăn, giảm hấp thu và tăng nguy cơ mắc vấn đề đường ruột.

Dấu hiệu vật nuôi gặp vấn đề về tiêu hóa

Một số biểu hiện thường gặp:

Ở thủy sản:

• giảm bắt mồi;
• ruột không đầy;
• phân bất thường;
• tăng trưởng chậm;
• đàn tôm cá không đồng đều.

Để tìm hiểu kỹ hơn về hệ tiêu hóa, người đọc có thể xem thêm nội dung Quá trình tiêu hóa nhằm bổ sung các khía cạnh cần nhận biết và quản lý trong thực tế. Việc tham khảo thêm bài chuyên sâu giúp có thêm cơ sở đối chiếu trước khi lựa chọn hướng xử lý phù hợp.

Ở gia súc, gia cầm:

• tiêu hóa thức ăn kém;
• phân bất thường;
• tăng trọng chậm;
• hệ số chuyển đổi thức ăn cao;
• sức khỏe giảm.

Giải pháp cải thiện hệ tiêu hóa vật nuôi

Quản lý thức ăn hợp lý

Đây là bước quan trọng nhất.

Cần chú ý:

• lựa chọn thức ăn phù hợp;
• bảo quản đúng cách;
• cho ăn đúng nhu cầu;
• tránh dư thừa gây áp lực lên hệ tiêu hóa.

Hỗ trợ enzyme tiêu hóa

Bổ sung enzyme có thể giúp:

• tăng khả năng phân giải thức ăn;
• hỗ trợ hấp thu dinh dưỡng;
• cải thiện hiệu quả sử dụng thức ăn.

Tuy nhiên, enzyme không thể thay thế việc quản lý thức ăn và môi trường.

Duy trì hệ vi sinh đường ruột

Probiotic có thể hỗ trợ:

• cân bằng hệ vi sinh;
• duy trì môi trường đường ruột thuận lợi;
• nâng cao khả năng tiêu hóa.

Việc lựa chọn probiotic cần dựa trên:

• loài vật nuôi;
• mục tiêu sử dụng;
• điều kiện thực tế.

Quản lý môi trường nuôi

Đặc biệt với thủy sản, môi trường ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe tiêu hóa.

Cần kiểm soát:

• oxy hòa tan;
• chất lượng nước;
• khí độc;
• chất hữu cơ đáy ao.

Một hệ tiêu hóa khỏe cần một môi trường sống ổn định.

Cải thiện tiêu hóa theo từng nhóm vật nuôi

Đối với tôm nuôi

Tôm có hệ tiêu hóa nhạy cảm vì sống hoàn toàn trong môi trường nước.

Các yếu tố cần quan tâm:

• chất lượng thức ăn;
• hệ vi sinh đường ruột;
• biến động môi trường ao;
• khả năng hấp thu dinh dưỡng.

Người nuôi có thể tham khảo chuyên sâu: cải thiện tiêu hóa cho tôm nuôi trong từng giai đoạn phát triển.

Đối với gia súc, gia cầm

Ở vật nuôi trên cạn, cần chú ý:

• khẩu phần cân đối;
• chất lượng nguyên liệu;
• sức khỏe đường ruột;
• khả năng chuyển hóa thức ăn.

Mục tiêu cuối cùng là giúp vật nuôi:

• ăn tốt;
• hấp thu tốt;
• tăng trưởng ổn định;
• giảm chi phí thức ăn.

Hệ tiêu hóa là nền tảng quyết định khả năng sử dụng thức ăn và tốc độ phát triển của vật nuôi.

Muốn cải thiện tiêu hóa không nên chỉ tập trung vào một sản phẩm bổ sung, mà cần kết hợp:

thức ăn phù hợp + enzyme hỗ trợ + hệ vi sinh cân bằng + môi trường ổn định + quản lý nuôi đúng cách.

Đối với mỗi nhóm vật nuôi, cách xử lý sẽ khác nhau. Vì vậy cần đánh giá đúng nguyên nhân trước khi lựa chọn giải pháp phù hợp.

Bất cứ loài động vật nào thì quá trình tiêu hóa phải diễn ra thì mới hấp thu được các chất dinh dưỡng trong thức ăn được. Duy trì hệ tiêu hóa hoạt động tốt là nền tảng cần thiết để đạt được năng suất cao nhất cho thủy nuôi; theo đó hỗn hợp phụ gia thức ăn được coi là giải pháp tối ưu.

Các biện pháp cải thiện hệ tiêu hóa của thủy sản

Chế độ ăn cho thủy sản hợp lý

Thông thường, người nuôi sẽ cho ăn liên tục chế độ ăn có hàm lượng protein cao, tuy nhiên điều này gây ra sự lãng phí trong quá trình nuôi, bởi thủy sản không thể sử dụng thức ăn hiệu quả ở mức độ như nhau ở các thời điểm trong ngày.

Thức ăn dư thừa cũng làm tồn dư thức ăn dưới đáy ao gây ô nhiễm môi trường nước nuôi. Một trong những lưu ý quan trọng khi cho cá ăn là không cho ăn quá nhu cầu, bởi sẽ gây lãng phí, ô nhiễm môi trường, làm giảm lượng ôxy hòa tan trong nước, tăng nhu cầu ôxy sinh hóa và vi khuẩn có hại.

Thức ăn phù hợp

Dạng thức ăn: Kích cỡ thức ăn càng nhỏ, men tiêu hóa càng dễ thấm vào từng phân tử thức ăn, khi đó độ tiêu hóa thức ăn tăng

Sức hấp dẫn: Chất tạo mùi hay còn gọi là chất dẫn dụ đóng vai trò quyết định đến hiệu quả sử dụng thức ăn của tôm. Trong môi trường nước, chất dẫn dụ phải hòa tan vào nước để tôm, cá có thể cảm nhận được thức ăn. Thức ăn cần có mùi vị hấp dẫn, kích thích thủy sản bắt mồi.

Độ bền của thức ăn: Đối với tôm, độ bền có thể được xem là chỉ tiêu quan trọng nhất bởi thức ăn viên phải duy trì tính toàn vẹn về vật chất đủ lâu cho các con tôm phát hiện và ăn thức ăn. Đối với cá thức ăn dùng cho chúng thì yêu cầu chỉ tan trong nước trong vài phút.

Cải thiện sức khỏe đường ruột cho thủy sản

Hiện tại các công thức thức ăn thủy sản chủ yếu tập trung chi tiết vào kỹ thuật về dinh dưỡng và lựa chọn các thành phần dinh dưỡng trong thức ăn; trong khi, cách sử dụng tối ưu các chất dinh dưỡng và tình trạng sức khỏe của đường ruột cho thủy sản là hai lĩnh vực ít khi được quan tâm.

Môi trường nước rất giàu những vi sinh vật, mà trong đó chúng sinh tồn và phát triển trong cùng một hệ sinh thái. Vi khuẩn trong môi trường liên tục được tôm cá đưa vào cơ thể cùng với thức ăn gây nên một tương tác tự nhiên giữa hệ vi sinh vật của môi trường sống bên ngoài và bên trong đường ruột. Nếu vi khuẩn tăng một cách bất thường, khi đó sức khỏe của thủy sản sẽ gặp nguy hiểm bởi bản thân chúng sẽ không đủ sức để chống lại với mầm bệnh.

Cùng với xu hướng hạn chế dẫn đến loại bỏ hoàn toàn việc sử dụng kháng sinh cũng như chất kích thích tăng trưởng vì những ảnh hưởng độc hại của nó lên sức khỏe con người và môi trường, thì hỗn hợp phụ gia thức ăn là một thay thế an toàn, thân thiện với sinh thái và bền vững giúp đạt năng suất cao trong nuôi trồng thủy sản.

Sorbitol bột – Kích thích quá trình tiêu hóa của tôm, cá

Thành phần: D-Sorbitol 98,8%

Đặc điểm: Dạng bột màu trắng

Với công dụng:

• Kích thích sự tiết mật và các enzyme tiêu hóa, giúp quá trình tiêu hóa thức ăn đạt hiệu quả cao hơn. Đồng thời, sorbitol còn kích thích việc tiết ra một số hormone nhằm duy trì hoạt động bình thường của gan và cơ thể.
• Bổ sung sorbitol cho tôm cá giúp giải độc gan, tăng cường chức năng gan, phòng chứng gan sưng, hoại tử gan, đào thải độc tố cơ thể, hạn chế sự tồn lưu hóa chất, kháng sinh trong thịt cá, tôm cá đề kháng tốt với bệnh.
• Bổ sung sorbitol cho tôm cá kích thích quá trình tiêu hóa và tăng hiệu quả sử dụng thức ăn.

Cách dùng:

– Trộn trực tiếp vào thức ăn.

– 0,5 – 1 kg/ 1 tấn thức ăn, cho ăn trong suốt quá trình nuôi.

– Hỗ trợ điều trị khi tôm cá bệnh: 2 – 3 kg/ 1 tấn thức ăn.

Quy cách: 25 kg/bao

Xuất xứ: Pháp

BIOLEX MB40 – dinh dưỡng bổ sung tăng cường hệ miễn dịch phòng bệnh đường ruột cho thủy sản

Thành phần:

– (1,3)-(1,6)-β-D-glucan 25-30%

– Mannan – oligosaccharide (MOS) 20-25%

Đặc điểm: Dạng bột

Công dụng:

– Khả năng hấp thu cao, bổ sung đạm vào khẩu phần ăn cho tôm cá.

– Hình thành một hàng rào bảo vệ (màng sinh học) trên niêm mạc ruột.

– Hỗ trợ hệ vi sinh vật đường ruột như chất nền của quá trình lên men, kích thích các lợi khuẩn phát triển, cải thiện khả năng tiêu hóa.

– Tăng hệ miễn dịch, nâng cao sức đề kháng, tác động thay thế kháng sinh và probiotic.

– Ức chế vi khuẩn, nấm mốc gây bệnh.

– Bất hoạt các mầm bệnh, độc tố trong đường ruột.

– Hỗ trợ điều trị hiệu quả bệnh gan thận mủ..

Cách dùng:

– 0,5 – 1 kg/ 1 tấn thức ăn, cho ăn trong suốt quá trình nuôi.

– Hỗ trợ điều trị khi tôm cá bệnh: 2 – 3 kg/ 1 tấn thức ăn.

– Trộn đều Biolex MB40 với thức ăn và chất kết dính (giúp giảm hao hụt), cho thêm ít nước vừa đủ để tăng độ kết dính của hỗn hợp.

Men Tiêu Hóa ROSSZYME PLUS

Thành phần

Hỗn hợp enzyme và probiotics mạnh mẽ

Enzyme:

Cellulase                        125.000 CMCU

Pectinase                        1.000 U

Glucanase                      3.000 U

Mannanase                     10.000 U

Xylanese                        75.000 U

Protease                         80.000 U

Amylase                         10.000 U

Lipase                            3.000 U

Phytase                          2.200 FTU

Các chủng men vi sinh (CFU/g):

Bacillus subtilis                       3 x 10⁹

Lactobacillus acidophilus          5 x 10⁹

Saccharomyces cerevisiae        3 x 10⁸

Saccharomyces boulardii          5 x 10⁷

Đặc điểm: dạng bột mịn, màu trắng xám

Công dụng:

• Giảm thời gian hấp thụ thức ăn trong đường ruột
• Duy trì hiệu quả của ruột và cân bằng nội môi đường ruột
• Tối ưu hóa hoạt động của các enzyme tiêu hóa
• Nâng cao sự trao đổi chất dinh dưỡng toàn diện
• Giảm sự sản sinh mầm bệnh trong ruột
• Cung cấp enzyme và vi sinh vật có lợi cho đường ruột tôm cá, giúp ổn định đường ruột, tiêu hóa tốt thức ăn, tăng khả năng miễn dịch, tăng cường sức đề kháng,…
• Kích thích tôm cá bắt mồi, hấp thụ hiệu quả dưỡng chất, tăng trưởng nhanh, cải thiện hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR)
• Tăng cường tiêu hóa chất xơ 75%, carbohydrate, chất béo và protein, bổ sung phốt pho, canxi, ion dương hóa trị hai và các axit amin
• Phân giải polysaccharide phi tinh bột (NSP) thành các loại đường hòa tan
• Tối ưu hóa hoạt động của các enzyme tiêu hóa, trao đổi chất, cân bằng nội môi đường ruột, giải phóng thêm năng lượng, tối ưu hóa chi phí thức ăn.

Cách sử dụng: 10 gam/kg thức ăn hoặc ít hơn tùy vào tình trạng của tôm, cá

Quy cách: 10 kg/thùng

Xuất xứ: Ấn Độ